Page 182 - Demo
P. 182


                                    Tito n%u00eb nj%u00eb takim me kryeministrin indian Nehru dhe presidentin e Egjiptit, Gamal3Jugosllavia mes Lindjes dhe Per%u00ebndimitN%u00eb periudh%u00ebn e pasluft%u00ebs, Jugosllavia b%u00ebnte pjes%u00eb n%u00eb bllokun e vendeve komuniste. N%u00eb shtator 1947, n%u00eb Beograd u krijua Byroja Informative, e cila kishte p%u00ebr q%u00ebllim koordinimin e veprimtaris%u00eb s%u00eb partive komuniste evropiane. Megjithat%u00eb, Stalini e shikonte q%u00ebndrimin e pavarur t%u00eb komunist%u00ebve jugosllav%u00eb si nj%u00eb k%u00ebrc%u00ebnim t%u00eb kontrollit t%u00eb tij mbi kampin komunist. Nga ana tjet%u00ebr, jugosllav%u00ebt kund%u00ebrshtuan vendosjen e kontrollit t%u00eb Mosk%u00ebs mbi politik%u00ebn dhe ekonomin%u00eb e tyre. P%u00ebr%u00e7arja sovjeto-jugosllave u shfaq hapur n%u00eb fillim t%u00eb vitit 1948. N%u00eb qershor 1948, Jugosllavia u p%u00ebrjashtua nga Byroja Informative dhe qeverit%u00eb e bllokut komunist vun%u00eb n%u00eb zbatim bllokad%u00ebn ekonomike ndaj saj. Konflikti me sovjetik%u00ebt e shtyu Titon t%u00eb eliminonte p%u00ebrkrah%u00ebsit e vij%u00ebs prosovjetike dhe t%u00eb nd%u00ebrmerrte hapa p%u00ebr t%u00eb shmangur izolimin nd%u00ebrkomb%u00ebtar dhe p%u00ebr t%u00eb p%u00ebrmir%u00ebsuar marr%u00ebdh%u00ebniet me Per%u00ebndimin. Duke mir%u00ebpritur q%u00ebndrimet jugosllave, Per%u00ebndimi nisi nj%u00eb varg ndihmash ekonomike dhe ushtarake. Me gjith%u00eb ndihm%u00ebn jetike per%u00ebndimore, jugosllav%u00ebt vazhduan t%u00eb mbanin q%u00ebndrime t%u00eb pavarura dhe nuk u b%u00ebn%u00eb pjes%u00eb e strukturave politiko-ushtarake si NATO. Ata zgjodh%u00ebn q%u00eb t%u00eb q%u00ebndronin mes Lindjes dhe Per%u00ebndimit. N%u00eb vitin 1961, Jugosllavia u b%u00eb an%u00ebtare themeluese e L%u00ebvizjes s%u00eb Vendeve t%u00eb Paangazhuara, q%u00eb gruponte vende q%u00eb nuk donin t%u00eb rreshtoheshin formalisht pro apo kund%u00ebr ndonj%u00eb blloku t%u00eb udh%u00ebhequr nga SHBA-ja apo BS-ja. Reformat ekonomike dhe politike t%u00eb viteve '50-'60Menj%u00ebher%u00eb pas p%u00ebrfundimit t%u00eb luft%u00ebs, qeveria e Titos filloi organizimin e ekonomis%u00eb sipas modelit sovjetik t%u00eb ekonomis%u00eb s%u00eb centralizuar. Regjimi realizoi me ritme t%u00eb shpejta shtet%u00ebzimet n%u00eb sektor%u00eb t%u00eb ndrysh%u00ebm t%u00eb ekonomis%u00eb, filloi kolektivizimi i bujq%u00ebsis%u00eb dhe industrializimi i shpejt%u00eb.Ballafaqimi me bllokad%u00ebn e Bllokut Lindor udh%u00ebhequr nga BS dhe sistemi jofunksional ekonomik i stilit sovjetik, i shtyn%u00eb udh%u00ebheq%u00ebsit jugosllav%u00eb q%u00eb t%u00eb k%u00ebrkonin metoda alternative p%u00ebr tejkalimin e problemeve. Ajo u gjet te krijimi dhe zbatimi i nj%u00eb mekanizmi t%u00eb ri ekonomik t%u00eb quajtur %u201cvetadministrimi socialist%u201d, duke filluar nga viti 1953. Thelbi i k%u00ebtij mekanizmi ishte rritja e kompetencave t%u00eb nd%u00ebrmarrjeve ekonomike. Pron%u00ebsia shtet%u00ebrore mbi mjetet e prodhimit u shnd%u00ebrrua n%u00eb pron%u00ebsi shoq%u00ebrore. P%u00ebrgjegj%u00ebsit%u00eb e administrimit iu kaluan pun%u00ebtor%u00ebve t%u00eb %u00e7do nd%u00ebrmarrjeje n%u00ebp%u00ebrmjet %u201ck%u00ebshillave t%u00eb pun%u00ebtor%u00ebve%u201d, t%u00eb cil%u00ebt kishin t%u00eb drejt%u00eb t%u00eb p%u00ebrcaktonin objektivat e prodhimit, t%u00eb mbik%u00ebqyrnin financat e nd%u00ebrmarrjes dhe drejtuesit e tyre. N%u00eb sektorin e bujq%u00ebsis%u00eb nisi shkrirja e kooperativave dhe fermave shtet%u00ebrore, q%u00eb nxiti interesin e fshatar%u00ebve p%u00ebr t%u00eb prodhuar dhe investuar. K%u00ebto masa soll%u00ebn p%u00ebrmir%u00ebsim t%u00eb gjendjes ekonomike n%u00eb Jugosllavi. N%u00eb vitet 1957 - 1960, Jugosllavia zinte vendin e dyt%u00eb n%u00eb bot%u00eb p%u00ebr sa i p%u00ebrket rritjes ekonomike. Ky model solli nj%u00eb nivel relativisht m%u00eb t%u00eb lart%u00eb lirie krahasuar me vendet e tjera socialiste dhe mund%u00ebsoi kontakte m%u00eb t%u00eb gjera me bot%u00ebn per%u00ebndimore, p%u00ebrfshir%u00eb l%u00ebvizjen e lir%u00eb t%u00eb qytetar%u00ebve p%u00ebr pun%u00eb jasht%u00eb vendit.Z%u00ebvend%u00ebsimi i ekonomis%u00eb s%u00eb centralizuar me sistemin e vetadministrimit k%u00ebrkonte edhe reformime n%u00eb fush%u00ebn politike. N%u00eb vitin 1952, Partia Komuniste ndryshoi emrin n%u00eb %u201cLidhja e Komunist%u00ebve%u201d t%u00eb Jugosllavis%u00eb dhe rishikoi rolin e saj n%u00eb jet%u00ebn politike t%u00eb vendit. Partia u nda strukturalisht nga shteti. Ajo nuk do t%u00eb kishte rol t%u00eb drejtp%u00ebrdrejt%u00eb n%u00eb qeverisje, por do t%u00eb ndikonte n%u00ebp%u00ebrmjet edukimit, propagand%u00ebs dhe pjes%u00ebmarrjes n%u00eb k%u00ebshillat e pun%u00ebtor%u00ebve. U zgjerua hap%u00ebsira e debatit t%u00eb brendsh%u00ebm n%u00eb parti, por u ruajt monopoli i Lidhjes s%u00eb Komunist%u00ebve n%u00eb fush%u00ebn 180
                                
   176   177   178   179   180   181   182   183   184   185   186